--- title: "Kerst knutselen met kinderen: zoutsneeuwvlokken en meer" description: "Kerst knutselen met een proefje: sneeuwvlokken schilderen met zout, een wintertekening invriezen en kerstkransjes bakken. Op het scherm en echt." source_name: "Game Tailors" source_url: "https://extreemtekenen.nl/seizoenen/kerst/" site_home: "https://extreemtekenen.nl/" source_description: "De teken-app waarin het papier echt is. Geen reclame, geen accounts, geen gegevens." locale: "nl" legal: - "Game Tailors · Schieweg 15Y-40, 2627 AN Delft (NL)" - "KvK 92437702 · VAT NL866044474B01" - "info@gametailors.com · +31 6 4227 5919" copyright: "© 2026 Game Tailors" published_at: "2026-10-24T00:46:05.278Z" modified_at: "2026-10-24T05:03:34.822Z" --- # Kerst knutselen met kinderen: zoutsneeuwvlokken en meer ## Sneeuwvlokken van zout, rijp uit de vriezer Drie kerstactiviteiten die echte wetenschap zijn: een sneeuwvlok van lijm en zout die kleur opzuigt langs zijn armen, een wintertekening die zo lang bevriest tot er ijsbloemen in de verf groeien, en zoet deeg dat in de oven een goudbruin korstje krijgt. [Speel in je browser]()[Zelf echt doen](<#for-real>) - Vanaf 4 jaar - 30–45 minuten - Met een volwassene bij de oven ![Geschilderde illustratie: de schilder strooit zout op een groot blauw met paars sneeuwvlokschilderij, naast een berijpte sneeuwpoptekening, peperkoeken sterren en hartjes en een kerstboom.]() Leeftijd 4 tot 10 jaar Tijd 30 min \(sneeuwvlokken\), 1 uur \(koekjes\) Troep Gemiddeld: lijm, zout, bloem Volwassene nodig Voor de oven en het mes Wat je nodig hebt Spullen uit de keukenkast Op het scherm / echt Allebei ## In Extreem Tekenen **Een sneeuwvlok van zout.** Kies in Extreem Tekenen \(Extreme Drawing\) in het vak Knutselen *Lijm* en teken een sneeuwvlok: zes lijnen die elkaar kruisen, met kleine takjes. Schud in de Keuken met de *Zeef* *Zout* eroverheen; het blijft als een glinsterende witte lijn op de natte lijm plakken. Raak het zout nu aan met een penseel vol waterverf, met inktdruppels of met kleurstof, en kijk hoe de kleur langs de armen rent. **Een ingevroren wintertekening.** Schilder een sneeuwpop of een winterlucht met natte waterverf en tik in het vak Tijd op *In de vriezer leggen*. Alles wat nat is, bevriest, het vel komt berijpt terug, en in de verf groeien veerachtige ijsbloemen die blijven als het ontdooit. Druk de hand in de rijp voor een handafdruk, of strooi er zout op en het smelt een putje rond elke korrel. **Iets uit de oven.** In de keuken van de app zit geen gember, maar wel bloem, boter, honing, poedersuiker en kaneel. Schud een bergje bloem, doe er druppels water bij en kneed het met de hand tot deeg. Knijp er wat honing in of zeef er poedersuiker over, rol het plat met de deegroller en tik op *In de oven bakken*: het korstje wordt goudbruin. Bestuif het daarna met kaneel of poedersuiker. Gebruik de sjablonen *Ster* en *Boom* uit de tekenset voor versiering. De kerstmannenbaard van *Op je snufferd* zit in het vak Speelgoed \(in de volledige versie\). [Speel in je browser]() ![Geschilderde illustratie: de schilder druppelt blauwe, roze en gele verf op een ster en een bloem van lijm en zout op donker karton, en de kleur loopt langs het zout.]() ## Sneeuwvlokken schilderen met zout **Wat je nodig hebt:** - donker karton \(blauw, paars of zwart\) - witte knutsellijm in een knijpflesje - keukenzout of fijn zeezout - waterverf, ecoline of kleurstof met een beetje water - een pipetje of een zacht penseel - een dienblad om het zout op te vangen 1. Teken de sneeuwvlok met lijmZes armen vanuit het midden, dan kleine takjes. Dikke lijnen werken het best. 2. Strooi het zout eropBedek de lijm helemaal zolang hij nat is. Wees royaal. 3. Tik het teveel erafHoud het karton schuin boven het dienblad en tik er zachtjes op. Het zout blijft alleen op de lijm zitten. 4. Raak de kleur aanHoud een druppel waterige kleur tegen een zoutlijn. Niet schilderen, alleen aanraken. De kleur rent vanzelf langs het zout. 5. Probeer twee kleurenDoe blauw aan het ene eind en paars aan het andere, en kijk waar ze elkaar ontmoeten. 6. Laat het plat drogenLaat het een nacht plat liggen. Het zout blijft knapperig en glinsterend. Veiligheid en opruimen Houd zout uit de buurt van ogen en wondjes. Kleurstof geeft vlekken: gebruik een dienblad en oude kleren. Gooi zout met lijm erin in de prullenbak, niet door de gootsteen. ## Kruidige kerstkransjes **Wat je nodig hebt \(ongeveer 20 koekjes\):** - 350 g bloem - 1 theelepel baking soda \(zuiveringszout; in Vlaanderen bicarbonaat\) - 2 theelepels gemberpoeder en 1 theelepel kaneel - 125 g boter - 175 g lichtbruine basterdsuiker - 1 ei - 4 eetlepels schenkstroop of honing - uitsteekvormpjes, een deegroller, bakpapier, een rietje en lint Een volwassene verwarmt de oven voor op 180 °C \(hetelucht 160 °C\) en doet alles met de oven. 1. Wrijf de boter erdoorMeng bloem, baking soda en kruiden, en wrijf de boter er met je vingertoppen door tot het op paneermeel lijkt. 2. Maak een deegRoer de suiker erdoor, dan het losgeklopte ei en de stroop. Kneed het samen tot een bal. 3. Rol uit en steek uitRol het ongeveer een halve centimeter dik uit en steek sterren, boompjes en poppetjes uit. Prik met een rietje een gaatje in elk koekje: dan worden het kerstkransjes. 4. Bakken \(volwassene\)12 tot 15 minuten, tot ze goudbruin zijn. De volwassene haalt de bakplaat eruit. 5. Laat afkoelen, dan versierenLaat ze tien minuten op de bakplaat afkoelen voordat je ze aanraakt. Rijg er een lintje door en hang ze in de boom. ### Hete oven Alleen een volwassene doet de oven open en pakt de hete bakplaat. Rauw deeg bevat rauw ei en rauwe bloem: niet van snoepen voordat het gebakken is. Let op allergieën \(ei, tarwe, melk\). ![Geschilderde illustratie: twee vellen papier, het ene vol ijsvarens uit de vriezer, het andere goudbruin gebakken in de oven; de schilder houdt een ijsblokje en een ovenwant vast.]() ## Waarom het werkt **Voor kinderen:** Zout drinkt water, dus de kleur wordt langs het zout getrokken, net als door een rietje. Hitte maakt de buitenkant van deeg bruin en knapperig, en dat kun je niet terugdraaien. **Voor volwassenen:** Zout is hygroscopisch en de korrels vormen een poreus pad, dus door capillaire werking trekt het gekleurde water langs de lijmlijn. Bevriezen is een omkeerbare verandering: het ijs smelt weer tot water, al duwen de kristallen die in natte waterverf groeiden het pigment opzij en laten ze hun patroon achter. Bakken is onomkeerbaar: suikers karamelliseren en de maillardreactie kleurt de korst bruin, terwijl de baking soda in de hitte koolstofdioxide afgeeft en de koekjes een beetje laat rijzen. Zout op ijs verlaagt het vriespunt, en daarom smelt het putjes in rijp. ## Probeer daarna ### Grof of fijn? Rent de kleur verder langs grof zout of langs fijn zout? ### Twee keer invriezen Schilder in de app over een ingevroren en ontdooide tekening en vries hem opnieuw in. Groeien er nieuwe ijsbloemen? ### Kun je ontbakken? Vries een gebakken koekje in. Wordt het weer deeg? Waarom niet? ## Voor leerkrachten Invriezen tegenover bakken past bij omkeerbare en onomkeerbare veranderingen, onderzoek naar materialen binnen de kerndoelen natuur en techniek \(in Vlaanderen: wereldoriëntatie, wetenschap en techniek\). Laat allebei zien op het digibord, laat de klas voorspellen, en doe daarna de zoutsneeuwvlokken aan de tafels: een mooie digibordles voor de laatste week voor de kerstvakantie. [Les: omkeerbare veranderingen]() Waarom zuigt mijn zoutschildering de kleur niet op? De laag zout is te dun, of de kleur is te dik. Gebruik veel zout en heel waterige verf, en raak het zout alleen aan met de druppel. Kan ik met zout schilderen zonder lijm? Ja: strooi zout op een natte waterverftekening. Elke korrel trekt water naar zich toe en laat een licht sterretje achter, net sneeuw. Wat is een makkelijk kerstproefje voor kleuters? Invriezen: zet een paar speeltjes een nacht in een bakje water in de vriezer en laat ze daarna smelten met warm water en zout. Of schilder een sneeuwvlok met zout. Kun je in de app peperkoek bakken? Gember zit er niet in, maar je kunt zoet deeg maken van bloem, water, honing of poedersuiker en het goudbruin bakken in de oven van de app. ## Meer om te proberen ![Geschilderde illustratie: de schilder druppelt blauwe, roze en gele verf op een ster en een bloem van lijm en zout op donker karton, en de kleur loopt langs het zout.]() ### [Schilderen met zout]() De hele techniek, met variaties. ![Geschilderde illustratie: de schilder tekent met waskrijt het witte paard van Sinterklaas en een stoomboot, met pepernoten, chocolademunten en een schoen met een wortel erin.]() ### [Sinterklaas]() Een chocoladeletter bakken, invriezen of laten schimmelen. ![Geschilderde illustratie: de schilder met ovenwanten ruikt aan een goudbruin brood, met een bal deeg, een deegroller, een kommetje gist en een krakeling.]() ### [Brood bakken met gist]() Waarom deeg rijst, op het scherm en echt. ## Maak een sneeuwvlok op het scherm [Speel in je browser]()[Alle seizoenen]()